Goddamn right it's a beautiful day!

Mensen sterven hier thuis, kinderen worden geboren in de materniteit. Of toch, dat is de bedoeling want soms is het uren stappen voor ze hier zijn.

We zaten zoals vaak na het avondeten Uno te spelen met Abid en Tekle toen Abara kwam melden dat er een vrouw op komst was om te bevallen. Als vrouwen op het punt staan om te bevallen kunnen ze een ambulance vragen om hen te komen halen. In de hele regio zijn er 3 amublances. 1 ambulance wordt gedeeld met Sobeya, Kelat en Haben. Momenteel is deze niet in gebruik door een ongeval 2 weken geleden. In nood kunnen we een ambulance vragen van een andere gemeente maar dan moeten we uren wachten. De vrouwen die op bevallen staan kunnen niet zo lang wachten dus zit er niets anders op dan te voet te komen.
Ik stond de vrouw op te wachten aan de ingang van de gezondheidspost onder een bijna volle maan. Een uur later kwam de vrouw aangewandeld met enkele familieleden. Ze zag er vermoeid uit maar stond nog niet op het punt om te bevallen. Van Abara moest ik proberen enkele uren te slapen om dan om middernacht op te staan. Ik kwam rond 23u30 wakker en hoorde geschreeuw. Ik trok mijn witte schort aan en liep naar de bevallingskamer. Abara hielp haar op de bevallingsstoel. Het mooie werk kon beginnen. De bevalling liep vlot. Abara liet me heel wat dingen zelf doen maar omdat de navelstreng rond het rompje van de baby zat nam hij over. De nabevalling gebeurde zoals gewoonlijk perfect dankzij Abara. Wat me wel zorgen maakte was de weinig affectie van de vrouw tegenover haar kersverse dochter. Omdat we zagen dat ze geen spullen had voor de baby gaven we haar een bodytje en een deken. In de vroege ochtend vertrok ze naar huis.

Ze was nog maar 5min vertrokken of de telefoon rinkelde. Terug een bevalling maar de vrouw kwam van ver, ze woonde achter de waterdam, op 2-3uur stappen. Er was een kans dat ze thuis of onderweg zou bevallen, dus reden Tekle en ik samen met de moto de vrouw tegemoet. De zon kwam op en scheen over Kelat, een prachtige ochtend. We zagen de vrouw vergezeld met haar moeder en zus al stappend langs de velden. Tekle zette me af en reed terug naar de gezondheidspost. Het was nog een goed uur stappen met af en toe een pauze. Ik gaf haar water en een banaan om op kracht te komen. Ze leek jonger maar veel sterker dan mij! Mijn motto: veel...veel respect voor de vrouwen hier! Als ik ooit het geluk heb om ook een baby ter wereld te brengen dan denk ik aan hier en dit moment.
Na aankomst in de materniteit duurde het nog even voor het persen kon beginnen. Ik had nog tijd om te ontbijten en me klaar te maken. Ondertussen kwam de timmerman langs om een kast in elkaar te knutselen in de voorraadkamer en kwam de woreda om de 2e container leeg te maken. De technieker kwam ook enkele minuten later om enkele metingen uit te voeren zodat ze volgende week de waterpomp kunnen installeren.

Mijn aandacht werd overbevraagd. Tekle stond gelukkig rond mij te dansen. Abara uitte zijn bezorgdheid over het materiaal van de container, wat voor de nodige spanning zorgde. Uiteindelijk kon ik me volledig richten op de bevalling. Hij liet mij alles alleen doen. Wees gerust, Abara stond naast mij om over te nemen indien nodig. De jonge vrouw bleef enorm rustig en zelfs tijdens de weeën kon ze haar sterk houden. Ik moedigde haar aan in mijn gebrekkig Tigringa waardoor we beiden lachten. Ik had me nooit voorgesteld dat een bevalling echt leuk kon zijn. Het persen ging moeilijk maar uiteindelijk kwam de baby gezond ter wereld. Het was een jongen van 2,1kg. Ik nam zijn temperatuur en hij bleek onderkoelt te zijn. 34°C, mijn vermoedens klopten. De couveuse werd aangelegd (waarschijnlijk voor de eerst keer want Abara was wat aan het klungelen met de machine). Het duurde even voor deze warm werd. Buiten was het warmer dan binnen dus nam ik de baby naar buiten om op te warmen, beschermd met een deken tegen de zonnestralen. Dit lukte even en de jongen werd voor de veiligheid toch nog even in de couveuse gelegd. Het was een klein wonder en ik bleef er maar naar kijken. De mama keek me trots aan en neen....ik neem de kleine niet mee naar huis. De mama is te gelukkig met die kleine spruit.

Toen was het bijna donker en toch vertrokken ze nog richting huis. Ik werd door heel de familie en vooral door de grootvader uitgebreid bedankt. Ik zag hen verdwijnen in de duisternis, de volle maan scheen en ik voelde me trots op wat ik die dag bereikt had!

There is a pleasure in the pathless woods,

there is a rapture on the lonely shore,

there is a society, where none intrudes,

by the deep sea, and music in it's roar:

Love not man the less, but nature more...

-Lord Byron-

HIV bij het Ethiopisch leger.

Zoals steeds staat de wekker om 6u30. Het uur waarop de zon over de bergen schijnt en onze vallei verlicht en dus ook onze kamer. Juist warm genoeg om me te verfrissen.

Ik maakte me wel vroeg zorgen waarom de techniekers die beloofd hadden vandaag langs te komen, terug hun kat stuurden. Zo gingen we een erg rustige dag tegemoet in het "vredevolle" Kelat.

Mijn mama en ik waren wat aan het kuieren toen we een grote groep mensen in licht bruin pak door de bomen zagen lopen. Ik riep vlug naar iemand "Dit is toch het Ethiopisch leger hé?" Dit werd al lachend bevestigd. Ze verkenden de omgeving en deden kleine oefeningen. Even later kwamen ze de richting van de gezondheidspost uit. Ik liep hen tegemoet naar de ingangspoort om te zien of er niemand gewond was. Ze stonden in groepjes te wachten en ik ging bij Abid, de dienstdoende verpleegkundige, binnen. Zij was tot mijn verwondering HIV testen aan het afleggen. De hele voorraad stond op tafel en alle soldaten wilden zich laten testen. Ik hielp met haar mee zodat het vlot zou gaan. Van de bijna 60man was er 1 iemand positief. Het deed me goed om al de andere hun opgeluchte blik te zien, spijtig voor die ene. Hij moet over 3maanden terug komen om een nieuwe test te laten doen.

In de namiddag kreeg ik bezoek van mijn 2 buurmeisjes en buurjongen, de kinderen van Martsi en een andere leerkracht.De 2 meisjes zijn echte vedetten en onafscheidelijk. Zelfs plassen doen ze samen! Ze zijn 3 jaar en weten wat ze willen. Ik had jammer genoeg niet veel bij om te spelen. Ik kon hen gelukkig bezig houden met kleine ballen, pen en papier en Chiro spelletjes. Een leuke namiddag buiten spelen was het. Ik merkte op dat de kinderen hier bijna niets nodig hebben, behalve elkaar dan, om plezier te maken!

Ver weg zijn de drukke straten, de natuur bloeit hier open!

Een goede buur is beter dan een verre vriend.

Het verhaal van de leerkracht Martsi was nog niet af. Eerder had ik verteld dat haar broers en zus in een vluchtelingenkamp wonen en dat haar ouders in Eritrea achter bleven. Ik heb samen met haar een oudere vrouw bezocht in de bergen. Zij heeft al jaren huiduitslag dat jeukt dat soms betert. Haar huid is kurkdroog. Ik kan niet thuisbrengen wat het is. Het zou een allergie kunnen zijn. Omdat ik enkel iets mee heb tegen droge huid, raad ik haar aan om naar het ziekenhuis in Adigrat te gaan. Daar kan ze bij een dokter terecht die haar de gepaste therapie kan voorschrijven. Ik vraag haar ook of ze ooit een HIV test heeft gedaan. In mijn ogen lijkt ze in een korte tijd erg vermagerd omdat de huid in haar gezicht naar beneden hangt. Huiduitslag is ook een eerste symptoom bij HIV. Voor haar eigen veiligheid maak ik een afspraak in onze  gezondheidspost om een HIV test uit te voeren en deze piste te kunnen uitsluiten. De dochter van de oude vrouw, ook een leerkracht in de lagere school, maakt rijst, injera en biedt me towa en koffie aan.

Tijdens de ontvangst in het huis van de oude vrouw, heb ik de tijd om te luisteren naar het levensverhaal van de Martsi.  Zij heeft 2 broers, een tweeling van 14jaar en een zus van 16jaar. Zij zijn samen 6 jaar geleden Eritrea ontvlucht. Nu wonen ze samen in 1 van de 3 vluchtelingenkampen bij Shire, in het Noord-Westen van Ethiopië.  Omdat ze zo jong zijn, mogen ze soms op bezoek komen bij hun oudere zus hier in Kelat, maar dan op eigen kosten. Martsi hoopt hen nog te bezoeken deze zomer. Zij zitten namelijk in een project om naar Amerika te verhuizen als minderjarige om daar een (ander/beter) leven op te bouwen. Ze wil graag afscheid nemen van hen vooraleer ze definitief vertrekken.
Ze heeft ook nog één oudere broer. Vroeger was hij militair in het leger van Eritrea maar is daarna ook gevlucht naar Ethiopië. Fluisterend vertelt ze me dat hij gek geworden is. Hij kan niet vertellen wat er allemaal is gebeurd en lijdt nu een eenzaam leven in een ander vluchtelingenkamp.

De man van Martsi werkt momenteel vrijwillig in het leger van Ethiopië. Ze hebben samen een zoon en een dochter, Etherdan en Arsema . Als we terug naar de gezondheidspost stappen, vertelt ze me nog een geheim. Haar zoons naam verwijst naar de oorlog tussen Ethiopië en Eritrea (Etherdan: Ethiopië-Eritrea-dan=oorlog in Tigrigna).

Martsi geeft toe dat ze het erg moeilijk vindt dat haar familie uit elkaar is gerukt door de oorlog en dat dit nog steeds een grote impact heeft op haar leven. Elke dag draagt ze dit met haar mee.

GRENSoverschrijdend

"It's just to practise. They have to do it somewhere. Don't worry." Mijn contactpersoon Tesfalem is een kampioen in geruststellen. Alles komt altijd in orde! Ik wou dat ik hem kon geloven.
Ik zag op Al Jazeera, het enige verstaanbare nieuws dat ik kan bekijken, dat een co-piloot opzettelijk een vliegtuig liet neerstorten. Hij nam 150 mensen mee in zijn dood. Kunnen we zoiets ooit begrijpen?
Ik zat vanmiddag samen met Tesfalem en zijn chauffeur. Ze merkten mijn bedrukte blik op. In het Westen is zelfmoord een veelvoorkomend probleem.  Het komt door de druk die we onszelf opleggen. We werken te veel, hebben tijdsgebrek en verwachten te veel van onszelf en van anderen. Dit zou hier anders moeten zijn. Volgens Tesfalem is er maar 1 zelfmoord per jaar in Ethiopië?! Ik merk op dat hier minder uren op een dag worden gewerkt. Wat vandaag niet is, kan morgen. Ik zou hier minder stress moeten hebben, maar door hun manier van werken, heb ik het gevoel dat niets vooruit gaat. Ik ben dus vaak teleurgesteld. Ook een Ethiopische boer panikeert wanneer het regenseizoen uitblijft. Een marktkramer krabt ook in zijn haar als zijn groenten niet worden verkocht. Wat men ook beweerd, hier is er wel stress. Het is de manier om er mee om te gaan dat het verschil maakt.
 Gisteren heb ik de hele dag proberen de Woreda-water-office te bellen om informatie te verkrijgen over het waterprobleem. Vandaag ben ik in Mekele om dit aan te kaarten in het region water resource office. De woreda had me beloofd dat de nodige documenten klaar zouden liggen in Fatsi deze ochtend. Door de gekende vervoerproblemen ben ik pas rond de middag in Fatsi. De papieren liggen niet klaar en ik zal enkele uren moeten wachten. Uiteindelijk krijg ik een brief met 5 zinnen mee. Ik hoop dat het sterke woorden zijn!
Het was de afspraak dat de woreda health office gisteren zou langskomen om de container leeg te halen en het medisch materiaal te verdelen over de andere gezondheidscentrums. Behalve een vrouw die in shock was omdat ze terug zwanger was, heb ik weinig mensen gezien in het gezondheidscentrum. Ik kreeg enkel te horen dat ze in een meeting waren en niet konden antwoorden op mijn telefoontjes. Alle hulp die ze me vorige maand hadden beloofd, is verworpen. Dit is typisch Afrika maar zo geraak ik geen stap vooruit. Ik kan enkel maar blijven zeggen tegen mezelf dat ik moet volhouden en dat ik het doe voor de mensen van Kelat. Een emotioneel telefoontje met de voorzitster van de vzw, Rishan heeft me terug moed gegeven.

 Een frisse pint en injera als lunch smaakte. We zaten op een terras langs de weg op enkele kilometers van de Eritrese grens. Er kwam een grote vrachtwagen toe met een tankwagen. Ik had langs de weg naar Fatsi ook al een hele rij tankwagens zien staan. Er was al militaire activiteit te zien bij mijn aankomst 2 maanden geleden, maar de beweging die nu aanwezig is, is opmerkelijk. Ik vroeg uitleg maar Tesfalem zei "It's just to practise. They have to do it somewhere. Don't worry." Ik was niet gelukkig met dit antwoord en brandde van nieuwsgierigheid. De chauffeur vertelde me dat er 2 weken geleden een explosie of schoten zijn gehoord geweest aan de kant van Eritrea. Ze vermoedden dat Eritrea zich klaar maakt om aan te vallen en het Ethiopisch leger staat paraat om in de tegenaanval te gaan. Toch geloven ze hier niet dat er een oorlog zal komen. Ik neem mijn camera om de tanks op de gevoelige plaat vast te leggen. Ik word meteen op de vingers getikt want dit zou kunnen aanzien worden als spionage. Ik voelde me niet meteen aangesproken. Als ik de tank van dichtbij wil bekijken, komen er enkele soldaten bij mij staan. Ik vraag of ik de tank even vanbinnen mag zien maar buiten gelach krijg ik niet veel uit de soldaten. Een gesprek met hen is spijtig genoeg niet mogelijk door gebrek aan Engels. Wat als ik nu probeer om de grens te voet over te steken om met de Eritrese soldaten te praten. De chauffeur zegt dat dit zelfmoord is.....

Breaking news!

Het is de afgelopen dagen rustig in de clinic. Er zijn bijna geen patiënten te zien. Enkel kinderen kwamen langs voor een kleine wondzorg. Zoals vaak het gevolg van geweld. Abara zegt dat het weer de boosdoener is. Het is sinds 5 dagen aan het regenen en er hangt onweer in de lucht.
Gisteren is de directeur van het ziekenhuis in Sobeya langs geweest. Ze hadden een vergadering over family planning. Ze zoeken een manier om de toegankelijkheid van informatie over family planning te verbeteren. Hij vroeg aan mij of ik een idee had. Ik stelde voor dat ze een informatiesessie kunnen geven aan een groep vrouwen die ze hier samenbrengen.  Het is laagdrempelig en de vrouwen komen ook uit nieuwsgierigheid. Vrouwen die elkaar kennen kunnen elkaar dan weer overtuigen om te komen. Dit is iets dat al lang bestaat en in veel andere Afrikaanse landen wordt toegepast. De directeur vond het een goed idee maar Abara was minder enthousiast. Hij wil het liever individueel doen omdat vrouwen dan meer durven vragen. Ik denk dat na een algemene informatiesessie het nog steeds belangrijk is om aan individuele begeleiding te doen. Nu komen veel vrouwen niet tot het ziekenhuis om hierover te praten. Na zo'n sessie zal de drempel veel lager zijn. Het is het proberen waard!
Stromend water is er nog steeds niet. Ik blijf de woreda en de Tigray water office achterna lopen. Ik merk dat de samenwerking tussen hen niet vlot loopt, dus probeer ik dat wat te herstellen. Communicatie is heel belangrijk maar dit loopt hier mis. Hopelijk komt het nog in orde voor ik vertrek. De waterput is ondertussen weer goed gevuld na de regen.
We amuseren ons nog steeds. Ik leer hen Belgische muziek kennen, al is Kenji Minogue misschien niet de beste referentie! Vanavond was er een battle tussen Tekle en Abid. Hij zette Tigrayse muziek op en zij Amharic muziek. Voor mij zijn beide hetzelfde; ik zal Ethiopische muziek zeker niet missen!

 Ik kan me niet herinneren of Marie en ik aan Tekle hebben gevraagd of hij een vriendin heeft. Ik ging er van uit dat hij nog vrijgezel was. We weten dat Abid een gezin heeft in Addis Abeba. De verpleegkundigen worden 3 jaar toegewezen aan een ziekenhuis in Ethiopië. Dit kan overal zijn. Ze hebben geen keuze dus zoals Abid kunnen ze geplaatst worden aan de andere kant van het land. Na 3 jaar kunnen ze kiezen waar ze willen solliciteren. Zowel voor Abid als voor Tekle zitten hun termijn er volgend jaar op. Tekle wil graag naar Shire in een groter ziekenhuis werken en Abid wil terug naar haar dochter van 4jaar en haar man die een winkel heeft in Addis. Vanmiddag vroeg ik aan Tekle of hij een vriendin heeft en het antwoord was JA! Ik viel uit de lucht want ik had hem nog nooit gezien met een meisje. Hij vertelde dat hij graag wou trouwen dus had hij een maand geleden gebeld naar zijn vader om te vragen of hij een meisje kon zoeken voor hem. Afgelopen weekend kreeg hij het goede nieuws dat zijn vader een meisje heeft gevonden. Tekle gaat nu vrijdag naar shire om zijn toekomstige bruid te bewonderen. Ook moeten ze beiden een HIV test doen. Als één van de 2 HIV positief is, gaat de trouw niet door. De ceremonie gaat door op 23 april. Hij heeft me ook meteen uitgenodigd! Ik vind het toch allemaal bizar maar hij zegt dat het serieus is. Abid kan er niet bij zijn omdat iemand het ziekenhuis moet draaiend houden. In het Noorden van Ethiopië is uithuwelijking niet de gewoonte. Hiervoor zou ik toch nooit kiezen. Ik kies  liever voor een toegewijde, intieme en passionele liefde, soms blind en ondoordacht. Dat is toch wat mij zou gelukkig maken.

De weg naar het avondland.

Ik begon net het boek "De weg naar het avondland" van Jan Leyers. Ik ben duidelijk meer fan van zijn verhalen dan van zijn muziek. Hij trekt van Ethiopië naar België, een tocht die onze voorvaderen ook ooit hebben afgelegd. Ik vind het boek al van de eerste pagina de moeite. Misschien is het voor mij juist herkenbaar omdat ik hier ben. Het is een inspirerend mooi verslag. Een klein stukje over Ethiopië:

"Ik bevond me nu bij de bron. Dit was het land waar we onze staart verloren, waar we rechtop gingen lopen en waar we voor het eerst in een schaterlach schoten. Hier werden we mensen. Van hieruit ook trokken een paar honderd van onze verre voorvaderen op een mooie prehistorische dag de wijde wereld in. Waarom weten we niet. Wilden ze de honger ontvluchten? Werden ze door hun soortgenoten verjaagd? Of was het de zucht naar avontuur die hen dreef, een onbedwingbare nieuwsgierigheid naar wat achter de einder lag? Wat lag te wachten was niet min: de kruistochten en de Kamasutra,tango en opera, de Taj Mahal, Guernica en Hiroshima. Al het moois, slims en wreeds dat de mens sindsdien heeft verzonnen en gepleegd."